
Superwizja pracy socjalnej
Prowadzę superwizję pracy socjalnej w formie indywidualnej, grupowej i zespołowej. Punktem wyjścia są doświadczenia zawodowe uczestników, którym wspólnie przyglądamy się z różnych perspektyw, szukając możliwych kierunków działania.
Refleksja nad praktyką
Czym jest superwizja
Superwizja to spotkania, podczas których pracownicy socjalni przy wsparciu superwizora omawiają doświadczenia ze swojej pracy. Wspólnie analizują trudne sytuacje zawodowe, przyglądają się własnym reakcjom i rozważają możliwe sposoby działania. To okazja do uczenia się na konkretnych przykładach i korzystania z perspektywy innych uczestników.
Pomaga lepiej rozumieć sytuację osób korzystających z pomocy oraz własną rolę zawodową. Służy rozwijaniu kompetencji, wzmacnianiu komunikacji, poszukiwaniu możliwych rozwiązań i dbaniu o własne zasoby emocjonalne w wymagającej pracy.
Czym nie jest superwizja?
Superwizja nie służy kontrolowaniu ani ocenianiu pracownika. Nie jest psychoterapią ani sprawdzianem wiedzy zawodowej. Nie wymaga też przedstawiania wyłącznie sukcesów – można mówić o niepewności, wątpliwościach i sytuacjach, w których brakuje pomysłu na dalsze działanie.
Obszary wspólnej pracy
Trudne sytuacje zawodowe
Sytuacje, które wymagają oceny potrzeb, wyboru sposobów działania lub przewidywania ich konsekwencji.
Relacja z osobą korzystającą z pomocy
Budowanie współpracy, rozumienie wzajemnych oczekiwań i reagowanie na napięcia pojawiające się w kontakcie.
Granice odpowiedzialności i roli zawodowej
Określanie zakresu własnego zaangażowania i możliwości działania, z poszanowaniem kompetencji zawodowych oraz samodzielności osoby korzystającej z pomocy.
Napięcia i konflikty w zespole
Różnice zdań, niejasny podział zadań i sposoby komunikacji, które utrudniają wspólną pracę.
Przeciążenie emocjonalne i ryzyko wypalenia
Rozpoznawanie oznak wyczerpania oraz szukanie sposobów dbania o własne zasoby w wymagającej pracy.
Trudności we współpracy z instytucjami
Rozbieżne oczekiwania, bariery komunikacyjne i niejasny zakres odpowiedzialności we wspólnym działaniu.
Dylematy etyczne i trudne decyzje
Sytuacje, w których trzeba rozważyć różne wartości, obowiązki i możliwe skutki podejmowanych działań.
Własne emocje i reakcje związane z pomaganiem
Rozumienie własnych doświadczeń i przeżyć oraz ich wpływu na relację z osobą korzystającą z pomocy.
Formy superwizji
Przestrzeń dla osoby, grupy i zespołu
Superwizja indywidualna
Dla osób, które chcą pracować nad własną praktyką zawodową i konkretnymi sytuacjami z pracy.
Superwizja grupowa
Dla osób z różnych miejsc pracy, które korzystają ze wspólnej refleksji i wymiany perspektyw.
Superwizja zespołowa
Dla zespołów pracujących razem i mierzących się ze wspólnymi wyzwaniami, relacjami oraz sposobem organizowania pracy.
Początek współpracy
Od potrzeb do regularnych spotkań
Rozmowa o potrzebach
Forma i organizacja
Jasne zasady współpracy
Pierwsze spotkania
Dalsza współpraca
Warunki współpracy
Organizacja i zasady superwizji
Formy i czas spotkań
Superwizja indywidualna trwa zwykle do 1,5 godziny. Spotkania grupowe i zespołowe trwają zwykle co najmniej 3 godziny i odbywają się najczęściej raz w miesiącu, w grupach liczących około 8 osób. Forma, czas i częstotliwość spotkań ustalane są przed rozpoczęciem współpracy.
Wspólna odpowiedzialność
Superwizja prowadzona jest z zachowaniem niezależności superwizora i poufności spotkań. Przed rozpoczęciem pracy ustalane są zasady kontraktu, które obowiązują uczestników w procesie superwizji.
Uprawnienia i podstawa prawna
Posiadam certyfikat superwizora pracy socjalnej uzyskany zgodnie z przepisami ustawy o pomocy społecznej oraz rozporządzenia w sprawie superwizji pracy socjalnej.
O superwizorze
dr hab. Joanna Szymanowska
psycholog · pedagog · psychoterapeuta · superwizor pracy socjalnej
W pracy superwizyjnej łączę przygotowanie psychologiczne i pedagogiczne z doświadczeniem zawodowym w obszarze pracy socjalnej. Perspektywa psychologiczna pomaga mi przyglądać się emocjom i relacjom, a pedagogiczna – procesom uczenia się, rozwojowi kompetencji oraz warunkom wspierającym zmianę.
Uwzględniam zarówno doświadczenia pracowników, jak i kontekst organizacyjny ich pracy. Zależy mi na atmosferze, w której można otwarcie mówić o wątpliwościach i wyrażać własne zdanie. Wnoszę wiedzę, pytania i spojrzenie z zewnątrz, pozostawiając miejsce na refleksję uczestników oraz wspólne poszukiwanie rozwiązań.

Pytania i odpowiedzi
Przed rozpoczęciem superwizji
Czy superwizja jest oceną pracownika?
Nie. Superwizja nie służy ocenianiu ani kontrolowaniu sposobu wykonywania pracy. Jej istotą jest wspólna refleksja nad praktyką zawodową, rozumieniem sytuacji oraz decyzjami podejmowanymi w pracy z osobami korzystającymi z pomocy.
Czy można przyjść z jednym konkretnym przypadkiem?
Tak. Punktem wyjścia do superwizji może być pojedyncza sytuacja, która budzi wątpliwości, wywołuje napięcie albo wymaga szerszego namysłu. Praca nad konkretnym przypadkiem często prowadzi również do dostrzeżenia szerszych wzorców obecnych w praktyce zawodowej.
Czy w superwizji można rozmawiać o własnych reakcjach i emocjach?
Tak. Własne reakcje mogą być ważnym źródłem informacji o sytuacji zawodowej. Superwizja pozwala przyglądać się jej w sposób uporządkowany i pogłębiony, z uwzględnieniem wpływu emocji na relacje i podejmowane działania.
Czy superwizja może dotyczyć całego zespołu?
Tak. Superwizja zespołowa może obejmować zarówno analizę konkretnych sytuacji zawodowych, jak i sposób współpracy, podział odpowiedzialności, komunikację czy trudności pojawiające się w pracy zespołu.
Czy na superwizji można omawiać funkcjonowanie instytucji?
Tak, jeżeli sposób działania instytucji ma znaczenie dla praktyki zawodowej. Superwizja może dotyczyć między innymi procedur, organizacji pracy, współpracy między specjalistami, granic kompetencji i sytuacji, w których wymagania instytucji pozostają w sprzeczności z potrzebami osób korzystających z pomocy lub możliwościami pracowników.
Jak wygląda poufność w superwizji?
Superwizja opiera się na zasadzie poufności oraz poszanowaniu prywatności osób, których sytuacje są omawiane. Jej zasady ustalamy na początku współpracy.
Czy pracodawca lub instytucja otrzymuje informacje o treści superwizji?
Dokumentacja superwizji nie jest udostępniana osobom trzecim. Wnioski ze spotkań mogą być przekazane wyłącznie na prośbę oraz z pisemną zgodą wszystkich pracowników socjalnych uczestniczących w superwizji – w formie papierowej lub elektronicznej.
Czy trzeba przygotowywać się do superwizji?
Nie zawsze. Można przyjść z konkretną sytuacją, pytaniem lub trudnością, która aktualnie wymaga namysłu. Jeżeli dana forma superwizji wymaga wcześniejszego przygotowania materiału lub opisu przypadku, zasady te są ustalane przed spotkaniem.